Η ΑΡΧΑΙΑ ΤΕΥΘΡΩΝΗ.

 ΤΕΩΣ  ΔΗΜΟΣ ΤΕΥΘΡΩΝΗΣ

Διαμονή

Διατροφή

Μετάβαση

Τηλέφωνα

Ο Δήμος Τευθρώνης (επαρχία Γυθείου), σχηματίσθηκε για πρώτη φορά το 1835, με έδρα το χωριό Τευθρώνη (Σκουτάρι), ενώ το 1841 μετονομάσθηκε σε Δήμο Κολοκυνθίου και συγχωνεύθηκαν σ’ αυτόν οι Δήμοι Κνακαδίου, Ασίνης και μέρος του Δήμου Σκοπού. Το 1864 μεταφέρθηκε η έδρα του Δήμου στο χωριό Κότρωνας, από το Φλομοχώρι, όπου είχε μεταφερθεί προσωρινά και το 1896 μετονομάσθηκε και πάλι σε Δήμο Τευθρώνης. Η αρχική σφραγίδα του Δήμου ήταν κυκλική χωρίς έμβλημα, ενώ το 1871 καθορίσθηκε κυκλική σφραγίδα, με έμβλημα «δύο φύλλα κολοκύνθης μετά καρπού» και γύρω της τις λέξεις Δήμος Κολοκυνθίου. Το 1896 καθορίσθηκε νέα κυκλική σφραγίδα, με έμβλημα «προτομήν Αρτέμιδος» και γύρω της τις λέξεις Δήμος Τευθρώνης Ο Δήμος είχε 2.051 κατοίκους το 1848, 2.560 το 1879 και 2.660 το 1907, ενώ ο Δημότης ονομαζόταν Τευθρωνιάτης.

Με το νομοσχέδιο Ιωάννης Καποδίστριας ιδρύθηκε ο Δήμος Ανατολικής Μάνης, με έδρα το Κότρωνα. Έχει έκταση 108.900 στρέμματα και πληθυσμό 2.024 κατοίκων, που κατοικούν σε 6 Δημοτικά Διαμερίσματα (πρώην κοινότητες), αποτελούμενα από 30 οικισμούς. Κάνοντας μία αναδρομή στο παρελθόν του δήμου παρατηρούμε ότι υπάρχουν πολλοί θρύλοι που είναι συνδεδεμένοι με την Ελληνική Μυθολογία, ενώ βρίσκουμε πολλά γεγονότα και καταγραφές από την Ελληνική Ιστορία που αφορούν την Ιστορία της Ανατολικής Μάνης.

Ο Δήμος Αν. Μάνης έχει τους παρακάτω 23 παραδοσιακούς οικισμούς: Με το ΦΕΚ-594/Δ/78: Ακρογιάλιον (Πιόντες, Αντρογιάλι), Αχίλλειον, Βάτα, Γωνέα, Διμαρίστικα, Δρυμός (Δρυαλί), Καινούργια Χώρα, Κορακιάτικα (Κορακιάνικα), Κορογονιάνικα, Λάγια (Λάγεια) Λουκάδικα, Μέσα Χώρα (Μέσα Νύφη), Πάλιρος, Παχιάνικα, Ριγανόχωρα, Σκαλτσοτιάνικα, Σπίρα, Φλομοχώριον (Φλομοχώρι), Χιμάρα (Χειμάρρα), Με το ΦΕΚ-912/Δ/98: Αργιλιά, Έξω Νύφι Ολυμπιές, Πύρριχος

Οι μετονομασίες (μέχρι το 1961) τοπωνυμίων και οικισμών, που από το 1998 υπάγονται στο «Καποδοστριακό» Δήμο Αν. Μάνης Του Μιχάλη Γρ. Μπατσινίλα 1. Αντρογιάλι. Έτσι μετονομάσθηκε ο συνοικισμός Πιόντες με το Δ. 19/7/1928, ΦΕΚ. Α 156/1928. Ανήκε στην κοινότητα της Λάγιας. Ήταν για ένα διάστημα και έδρα ομωνύμου κοινότητας. Πριν από το 1912 ανήκε στον δήμο Λαγείας. 2. Έτσι μετονομάσθηκε με το Β. Δ. 7-6-1957, ΦΕΚ. Α 119/1957, το Δρυαλί πρώην έδρα ομώνυμης κοινότητας που προήλθε από την κοινότητα του Έξω Νυμφίου. Πριν από το 1912 ανήκε στον δήμο Τευθρώνης. 3. Πύρριχος. Έτσι μετονομάσθηκε ο Κάβαλος, με το Δ. 2-12-1929, ΦΕΚ. Α 431/1929. Ήταν έδρα ομώνυμης κοινότητας και προήλθε αποσπασθείς από την κοινότητα Κότρωνα. Πριν από το 1912 ανήκε στον δήμο Τευθρώνης. 4. Έτσι μετονομάσθηκε με το Β.Δ. 20-9-1955, ΦΕΚ. Α 287/1955 ο συνοικισμός «ο Αλίπος» της πρώην κοινότητας Έξω Νυμφίου. Πριν από το 1912 ανήκε στο δήμο Τευθρώνης. Κανονικά λέγεται η Αλίπα και όχι ο Αλίπος.

 ==================================

Σκοπά: Η ακροπόλη της Αρχαίας Τευθρώνης στον Κότρωνα Λακωνίας

7:56 π.μ.

Από τον Σταύρο Λιλόγλου 

 Η αόρατη πλέον αρχαία Τευθρώνη μας περιμένει στον Κότρωνα της ανατολικής Μάνης, με τους γραφικούς ορμίσκους, που στολίζουν τα καλοκαιρινά όνειρα των εκάστοτε επισκεπτών του. 

Ήταν ένα από τα σημαντικότερα λιμάνια και φυσικά αυτό που χρησιμοποίησε ο Παυσανίας για να φτάσει στο ακρωτήριο Ταίναρο με πλοίο. 

Σύμφωνα με την παράδοση το όνομά του το οφείλει στη μορφολογία του εδάφους του ενώ κατά τον Παυσανία οικιστής του υπήρξε ο Αθηναίος Τεύθραντας. 

Μυτεροί βράχοι και πέτρες συνθέτουν ένα τοπίο ξερό και άνυδρο με πέτρινα σπίτια παραδοσιακής αρχιτεκτονικής. 

Μια εικόνα δηλαδή χαρακτηριστική της Μάνης... 

Στα ανατολικά από το σημερινό λιμάνι του Κότρωνα αντικρίζει κανείς τη μικρή χερσονησίδα  Σκοπά και περπατώντας εύκολα φτάνει στη μικρή λωρίδα γης με τα σκουρόχρωμα μεγάλα βότσαλα, το ονειρεμένο πέτρινο σπίτι και τη διπλή ειδυλλιακή παραλία που ενώνει το «νησί» με την ξηρά. 

Βέβαια, όποτε υπάρχει κακοκαιρία η μικρή λωρίδα γης που ενώνει τη Σκοπά με τον υπόλοιπο Κότρωνα, δίνει τη θέση της στη θάλασσα ...μετατρέποντας τη σε κανονικό νησί!

Η χερσονησίδα  Σκοπά είναι βέβαιο πως κατοικείτο πριν από το 2000 π.Χ. ενώ τόσο στη σημερινή μικρή πολιτεία του Κότρωνα όσο και σε αυτή θα δείτε πολλά από τα κομμάτια της αρχαίας πόλης, είτε διάσπαρτα είτε ενσωματωμένα στα σπίτια και τις εκκλησιές.... 

Η Τευθρώνη είχε επεκταθεί από τη σημερινή Ζούδα μέχρι τη Γονέα και είχε δύο ακροπόλεις, μια στη χερσονησίδα Σκοπά και μια στο κάστρο των Λουκάδικων.

Στην αρχαία πόλη  της Τευθρώνης υπήρξε η Νάϊα πηγή και οι κάτοικοι τιμούσαν περισσότερο την Ισσωρία Άρτεμη (προδωρική θεότητα) που η λατρεία της μεταδόθηκε από το Κότρωνα στην Σπάρτη.

Αφού διαβούμε τη στενή λωρίδα γης που ενώνει την χερσονησίδα με τον υπόλοιπο Κότρωνα αντικρίζουμε τον μικρο ναό του Αγίου Νικόλαου, ο οποίος χτίστηκε πάνω στον αρχαίο ναό της ...Ισσωρίας Άρτεμης. 

Την πληροφορία αυτή την παρέχουν και οι χάρτες του google Earth...

Στον περίγυρο του χριστιανικού ναού του Αγίου Νικόλαου βρίσκονται διάσπαρτα τα μαρμάρινα απομεινάρια του αρχαίου ναού της Ισσωρίας Αρτέμης...

Αφού προσπεράσουμε τον ναό του Αγίου Νικολάου  συναντάμε την  μαγευτική  παραλία της "Συκιάς"  που βρίσκεται στην ανατολική πλευρά της χερσονησίδας της Σκοπά και έχει πάρει τον όνομα της από τις παρακείμενες συκιές που βρίσκονται σε αυτό το σημείο.

Στην νότια πλευρά της χερσονησίδας υπάρχει μια στήλη  της ...γεωγραφικής  υπηρεσίας του Στρατού για την χρησιμότητα της οποίας δεν έχουμε πληροφορίες...

Στο σημείο αυτό κατανοεί κάποιος ότι η χερσονησίδα της Σκοπά, αποτελεί φυσικό παρατηρητήριο και για το λόγο αυτό επιλέχθηκε ως ακροπόλη της αρχαίας Τευθρώνης...

Τέλος στην δυτική πλευρά της χερσονησίδας που έχει απόκρημνες πλαγιές..υπάρχουν τα απομεινάρια των οχυρώσεων της ακρόπολης.

Η ονομαστή πόλη του Κοινού των Ελευθερολακώνων βυθίστηκε στο νερό με το μεγάλο σεισμό του 3ου αιώνα μ.Χ. Ερείπια και ευρήματα της Τευθρώνης έχουν βρεθεί τυχαία από ψαράδες και δύτες, στην περιοχή της νησίδας Σκοπά. Σύμφωνα με τα ευρήματα η περιοχή παρουσιάζει Πρωτοελλαδική – Μεσοελλαδική και Μυκηναϊκή κατοίκηση, όπως μαρτυρούν ο οψιανός, τα κεραμικά οι ζαφικοί πίθοι και οι προϊστορικοί λίθινοι πέλεκεις, ενώ παρουσιάζει ανάπτυξη και κατά τους Ρωμαϊκούς χρόνους. Στη χερσονησίδα της Σκοπά  έχουν βρεθεί όστρακα, οψιανοί λίθοι και ταφές σε πιθάρια.Δυστυχώς μεγάλο τμήμα της βυθίστηκε στον σεισμό του 375 μ.Χ. και στους επόμενους αιώνες ( στους σύγχρονους κυρίως) ο βυθός λεηλατήθηκε. 

 Η αρχαία Τευθρώνη ζει ακόμη μέσα από τα δομικά της στοιχεία, ή πέθανε και στοιχειώνει το μέρος τούτο; 

 Καλύτερα να το αποφασίσετε μονάχοι σας...
ΠΗΓΗ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ: http://www.pireasnews.gr/

ΟΙΚΙΣΜΟΣ ΧΕΙΜΑΡΑΣ ΤΗΣ ΑΡΧΑΙΑΣ ΤΕΥΘΡΩΝΗΣ.

ΣΧΕΔΙΑΖΕΤΑΙ  Η  ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΗ  ΤΗΣ  ΠΕΡΙΓΡΑΦΗΣ

ΝΕΟΙ ΚΑΙ ΠΑΛΑΙΟΙ ΟΙΚΙΣΜΟΙ ΤΗΣ ΑΡΧΑΙΑΣ ΤΕΥΘΡΩΝΗΣ.-ΚΟΤΡΩΝΑΣ,- ΛΟΥΚΑΔΙΚΑ-

Ο ΚΟΤΡΩΝΑΣ

 

 ΚΟΤΡΩΝΑΣ
......................................................................................... 

ΚΟΤΡΩΝΑΣ
.........................................................................................

Γεωγραφική θέση:
Ο Κότρωνας είναι ένα παραθαλάσσιο χωριό της προσηλιακής Μάνης, χτισμένο σε υψόμετρο 20μ. από την επιφάνεια της θάλασσας. Βρίσκεται στα νοτιοδυτικά του Γυθείου, στην βόρεια όχθη του όρμου της Κολοκυθιάς. Ανήκει στην επαρχία Γυθείου, του νομού Λακωνίας.

Αρχαιότητα:
Στην αρχαιότητα ο Κότρωνας ονομαζότανε Τευθρώνη. Ο Παυσανίας στα Λακωνικά του(25,4), κατεβαίνοντας από τον Πύρριχο (Κάβαλλο) προς την θάλασσα, είναι ο πρώτος που αναφέρει την ύπαρξη της Τευθρώνης. Του Παυσανία του είπαν οι κάτοικοι ότι ιδρυτής της πόλεως ήταν ο Αθηναίος Τεύθρας. Περισσότερο από όλους τους θεούς τιμούσαν την Ισσωρίαν Άρτεμη. Υπήρχε και πηγή που ονομαζότανε Ναϊα. Η Τευθρώνη ήταν μία από τις 18 πόλεις του Κοινού των Ελευθερολακώνων.

Βυζαντινά χρόνια:
Στην γενική μανία των Χριστιανών στα χρόνια του Βυζαντίου, ν’ αλλάζουν τα αρχαία Ελληνικά ονόματα δεν γλίτωσε και η Τευθρώνη. Τότε από το μικρό καστρί που είναι πάνω στα Λουκάδικα και το σχήμα του ομοιάζει σαν κολοκύθι (είναι στενότερο από το ένα μέρος μετά στενεύει ακόμη πιο πολύ και μετά φαρδαίνει από το άλλο μέρος), ονομάστηκε ο τόπος και ο όρμος Κολοκυθιά. Τότε στην μικρή ψευδοχερσόνησο υπήρχε μόνιμα σκοπιά για τον άμεσο έλεγχο του λιμανιού γι’ αυτό την ονόμασαν Σκοπά ή Σκόπα (κάτι αντίστοιχο έγινε και στα Σκόπια της Νοτιοσλαβίας). Η Σκοπά που ομοιάζει σαν Κότρωνας μέσα στην θάλασσα έδωσε και την τελευταία ονομασία του τόπου που την διατηρεί μέχρι σήμερα.

Νεότερα χρόνια:
Με το Βασιλικό διάταγμα της 9-3-1835 η Επαρχία Γυθείου χωρίστηκε σε 12 Δήμους, τότε δυστυχώς από έλλειψη γνώσης το αρχαίο όνομα της Τευθρώνης το δώσανε στον γειτονικό χωριό Σκουτάρι (το 1835 είχε 482 κατ.), που έγινε έδρα του Δήμου Τευθρώνης μαζί με:

Τον Αγερανό και Βαθύ (είχαν το 1835 127 κατ.), Παρασυρό (89 κατ.), Παλαιοκαλύβα (97 κατ.), Μονή Συκιάς (7 κατ.), Μονή Κοτρωνά (2 κατ.) Μονή Αγίου Σπυρίδωνος(10 κατ.) και Μύλος Βερέγκας (5 κατ.). Ο Κότρωνας έγινε έδρα του Δήμου Σκοπού.

Με το Βασιλικό διάταγμα της 16-2-1841 ο δήμος Κνακαδίου¹ (έτσι είχαν ονομάσει λανθασμένα τον Κάβαλλο ενώ έπρεπε να τον ανασυστήσουν ως Πύρριχο), ο δήμος Ασίνης² (έτσι είχαν ονομάσει λανθασμένα το Φλωμοχώρι) και τμήμα του Δήμου Σκοπού, συγχωνεύτηκαν στον δήμο Τευθρώνης, που με το ίδιο διάταγμα μετονομάσθηκε σε δήμο Κολοκυνθίου με έδρα τον Κότρωνα.

Ο δήμος Κνακαδίου περιελάμβανε:
Κνακάδιον (Κάβαλλος με 201 κατ. το 1835), Χειμάρρα (165 κατ.), Λουκάδικα (116 κατ.), Πύργος Μπουκουβαλάκου (10 κατ.), Πύργος Σαθιανών (7 κατ).

Ο δήμος Ασίνης περιελάμβανε:
Ασίνη (Φλωμοχώρι με 169 κατ. το 1935), Βάτας (44 κατ.), Καυκί (120 κατ.), Πύργος Γεωργιτσάνων (3 κατ.), Πύργος Σκούλια (7 κατ.), Πύργος Τσούδες (8 κατ.), Νύφη (272 κατ.) Δριαλί (120 κατ.), Αργηλιάς ή Αργηλιός (89 κατ).

Το τμήμα του δήμου Σκοπού περιελάμβανε τότε:
Σκοπός (Κότρωνας με 196 κατ. το 1835), Ρηγανόχωρα (95 κατ.), Γωνέα (86 κατ.), Σκαλτσοτιάνικα (57 κατ), Καριαλού (12 κατ.), Τρεις νερόμυλοι Κοτρώνας (6 κατ), Πύργος Γιαννούτσου Δομέστικα (5 κατ.).

Με το Β.Δ. της 19-12-1864 μεταφέρθηκε η έδρα του δήμου Κολοκυνθίου από το χωριό Φλωμοχώρι, όπου είχε μεταφερθεί προσωρινά, πάλι στο χωριό Κότρωνας.

Με το Β.Δ. της 16-8-1896 ο δήμος Κολοκυνθίου μετονομάσθηκε σε δήμο Τευθρώνης με την ίδια έδρα τον Κότρωνα.

Ο Κότρωνας ήταν έδρα ημιγυμνασίου (σχολαρχείου) και δημοτικού σχολείου. Επίσης ήταν έδρα αστυνομίας, ταχυδρομείου και τηλεγραφείου.

Αργότερα μετά το 1912 που καταργήθηκαν οι δήμοι και έγιναν οι κοινότητες ο Κότρωνας έγινε έδρα της ομώνυμης κοινότητας έκτασης 29 τετρ. χλμ. με τους εξής οικισμούς:
-Κότρωνας. (Στην απογραφή του 1928 με 450 κάτοικους. Σήμερα 611 κάτ.)
-Βάτα. (Το 1928, με 130 κάτ., σήμερα 26 κάτ.) Χτισμένο σε υψόμετρο 120 μ. -Λουκάδικα (1928, 154 κάτ., σήμερα 27 κάτ.). Υψόμετρο 300 μ.
-Ριγανόχωρα ή Ρηγανόχωρα (1928, 74 κάτ., σήμερα 2 κάτ.). Υψόμ. 240 μ.
-Σκαλτσοτιάνικα ή Σκαλτσωτιάνικα (1928, 98 κάτ., σήμερα 74 κάτ.). Υψόμ. 180 μ.-Φλομοχώρι ή Φλωμοχώρι (1928, 245 κάτ., σήμερα 206 κάτ.). Υψόμ. 120 μ.-Γονέα ή Γωνέα (1928, 74 κάτ., σήμερα 14 κάτ.).
-Αλεπού (1928, 89 κάτ.).
-Καυκί (1928, 192 κάτ.).
-Λούτσα (1928, 46 κάτ.).

Από τις εκλογές τις 11-10-1998 εφαρμόζεται ο νέος νόμος «ο Καποδίστριας», βάσει του οποίου έγινε έδρα του νεοσύστατου δήμου Ανατολικής Μάνης με τις εξής πρώην κοινότητες: Δρυμού, Έξω Νυμφίου, Κοκκάλας, Κότρωνα, Λαγίας, Πυρρίχου.

Διαθέτει σήμερα δημοτικό σχολείο και έναν αστυφύλακα στο Αστυνομικό τμήμα.

Παραπομπές
1. Ο Λευτέρης Γ. Σκιαδάς στο βιβλίο του «Ιστορικό διάγραμμα των δήμων της Ελλάδος 1833-1912», από το οποίο αντλώ και τις πληροφορίες, αναφέρει σε υποσημείωση ότι το όνομα του Δήμου Κνακαδίου προήλθε μάλλον από τον ποταμό Κνακίωνα ή Κνακείων ή Κνακιών. Η αλήθεια είναι ότι το όνομα Κνακάδιον είναι ένα από τα τρία βουνά που ήσαν γύρω από την αρχαία πόλη Λας. Το αναφέρει ο Παυσανίας (Γ΄, 25, 6).
2. Για την αρχαία πόλη Ασίνη δεν έχουμε ενδείξεις ή αποδείξεις ότι ήταν στο Φλωμοχώρι.
========================================================

 Λ Ο Υ Κ Α Δ Ι Κ Α

 =====================================================

4 Σεπτεμβρίου 2013

CASTRO DI CHOLOCHITIA -ΤΑ ΛΟΥΚΑΔΙΚΑ ΧΩΡΙΟ ΤΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΝΗΣ 

===========================================

ΦΛΟΜΟΧΩΡΙ-

=======================================

ΛΟΥΚΑΔΙΚΑ

=======================================

 ΛΟΥΚΑΔΙΚΑ

===================================== 

 

α΄ Γεωγραφική θέση.

 
Τα Λουκάδικα είναι καστρόχτιστο χωριό του Δήμου Ανατολικής Μάνης, βρίσκονται σε θέση περίοπτη και αρθρώνονται πάνω σε τρίδυμους λοφίσκους σε υψόμετρο 325 μέτρων από τη θάλασσα.
Η απόσταση από το λιμάνι του Κότρωνα και την αρχαία Τευθρώνη υπολογίζεται στα τρία χιλιόμετρα.
Στην κορυφή του κάστρου, όταν βρεθεί κανείς, νιώθει ευχάριστα, γιατί κάτωθεν του βρίσκεται ο κόλπος της Κολοκυθιάς και θωρώντας ξέμακρα και αλαργινά την άπλα της θάλασσας διακρίνει στο βάθος του ορίζοντα τη νήσο των Κυθήρων.
Κάποιοι περιηγητές χαρακτηρίζουν τα Λουκάδικα ως κάστρο του αέρος. .
Πράγματι το μικρό καστρόχτιστο χωριό ίσταται ευθυτενές, υψηλόκορμο και αγέρωχο, ως γιγαντόσωμος ακοίμητος βιγλάτορας, επισκοπώντας με υπερηφάνεια τα χωριά της Τευθρώνης .
Στη βορειοανατολική πλευρά του το χωριό είναι απόκρημνο και δυσπρόσιτο, οι άλλες πλευρές του είναι ομοίως απροσπέλαστες με επακόλουθο οι κάτοικοι του τον παλιό καιρό να νιώθουν ασφαλείς και να αμύνονται επιτυχώς σε κάθε κακόβουλο επιδρομέα.

β΄ Η κατοίκηση των Λουκαδίκων και η Ιστορική τους διαδρομή.
Το Κάστρο των Λουκαδίκων είναι δομημένο στον νότιο από τους τρείς λοφίσκους, εδώ υπάρχουν ίχνη κτισμάτων και εμφανή απομεινάρια της οχύρωσης του από την αρχαία εποχή, τη Βυζαντινή, τη Μεταβυζαντινή περίοδο και τη Φραγκοκρατία.
Τα Λουκάδικα ήταν η πρώτη ακρόπολη της αρχαίας Τευθρώνης και λόγω της μορφολογίας του εδάφους και της οχυρής τους θέσης ήταν τόπος, που κατοικήθηκε σ΄ όλες τις εποχές.
Στην αρχαία εποχή το χωριό ταυτίστηκε με την πόλη της Τευθρώνης, που ήταν από τις σημαντικότερες του Κοινού των Ελευθερολακώνων
Το έτος 1245 μ. Χ. μετα τη Φράγκικη κατάκτηση της Πελοποννήσου και τη διανομή των καταληφθέντων κάστρων, οικισμών και περιοχών δίνεται και το κάστρο της Κολοκυθιάς (Castro di Cholochitia), με τα «τέσσαρα φίε », ως φέουδο στον κόμη Λούκα, που αργότερα ως φαίνεται εκ του ονόματος του το Κάστρο με τον οικισμό του ονομάστηκαν Λουκάδες ή Λουκάδικα.
Στο στίχο 1945 του Χρονικού του Μορέως καταγράφεται ότι:
« Του μισίρ Λούκα εδόθησαν τέσσερα φίε και μόνον,
των Λάκκων την περιοχήν να έχη των Γριτσένων
του μισίρ Ντζα γάρ ντε Νουηλή ο Πασαβάς του εδόθη
και τέσσερα φίε να κρατη, φλάμπουρον να βασταίνη
να ένι πρωτοστράτορας, να έχη ιγονικόν του.»
Το ανθρωπωνύμιο-τοπωνύμιο Γρίτσενα και το επώνυμο Γρίτσης έχει ευρεία διάδοση στη Μάνη από τους χρόνους της Φραγκοκρατίας και αναφέρεται στον κατάλογο του έτους 1618 μ.Χ. με την ακόλουθη σειρά Gutifariagni, Griciagni, Zivignani.
Ο οικισμός Griciagni, μαρτυρείται ότι βρισκόταν κοντά στο χωριό Κουτήφαρη, όπου υπήρχε παλαιότερα και οικογένεια Γρίτση.
Το κάστρο των Λουκαδίκων το συναντάμε σε καταλόγους κάστρων του έτους 1463 μ.Χ., ως Cocchochia sive Colochita και αργότερα σε ναυτικούς χάρτες, σε πορτολάνους.
Ο Π. Ζερλέντης στο βιβλίο του « Τάξις Ιεραρχική» γράφει ότι τα Λουκάδικα αναφέρονται, το έτος 1467 μ.Χ, ως Castro di Cholochitia-κάστρο της Κολοκυνθίας, που ανήκε στους Βενετούς.
Η Ταινάρια χερσόνησος υπήρξε ικανοποιητικά κατοικημένη από τους Βυζαντινούς ήδη χρόνους και τη Φραγκική περίοδο.
Τα σημαντικότερα κέντρα της Bassa Maina ήσαν το κάστρο της Μαϊνης στη νοτιοδυτική ακτή και στη βορειανατολική το κάστρο της Κολοκυθιάς.
Το περιηγητικό κείμενο, του Τούρκου Evliya Gelebi, του έτους 1670 μ. Χ. αναφέρει ολόκληρη την περιοχή της Τευθρώνης ως Colocitolar
Η σημαντικότητα και η στρατηγική θέση του κάστρου των Λουκαδίκων ή του κάστρου της Κολοκυθιάς-Castro di Cholochitia ήταν ιδιαίτερης σημασίας. Το κάστρο επιφαινόταν και δέσποζε όλων των οικισμών της Τευθρώνης, γι’ αυτό η λέξη Cholochitia ακολουθούσε, την ονομασία τους.
Τούτο καταγράφεται σε Ενετικά έγγραφα και άλλα κείμενα, που αναφέρουν τα χωριά ως Driali di Cholochitia, Giorgiciopulo di Cholochitia, Gognia di Cholochitia, Vatas di Cholochitia, Afugia di Cholochitia, Scurca di Cholochitia, Haitofoglia di Cholochitia, Voucholia di Cholochitia, Gnifi di Cholochitia, viglistico di Cholochitia
Στο υπόμνημα που έστειλε ο Δούκας του Νέβερ στο βασιλιά της Ισπανίας Φίλιππο την 24 Σεπτεμβρίου 1615 μ.Χ αναφέρονται οι συμφωνίες, που συνήψε με τους Μανιάτες.
Στο υπόμνημα αυτό γίνεται μνεία του λιμανιού της Κολοκυνθίας, επί τούτοις παραθέτουμε κατωτέρω σχετικό απόσπασμα.
«.................................................................Υπόσχονται οι κάτοικοι του Βραχίονος της Μάνης, Οιτύλου, Γυθείου και Καλαμάτας εν πλήρει ενώσει……………………………………………………………………..Άμα τη ειδοποιήσει της Χριστιανικής στρατιάς …………………………………………………………………και μέρος του τρίτου στρατεύματος θα κατευθυνθή εις τον λιμένα της Κολοκυνθίας δια να καταλάβη το φρούριο Rapan, το οποίον είναι εύκολον, ως ο εν λόγω επιβεβαιοί………………»
Ο ριμαδόρος της Μάνης Νικήτας Νιφάκος στα στιχουργήματα του, που γράφηκαν μεταξύ των ετών 1782-1798, επί μπέη της Μάνης Τζανετάκη Γρηγοράκη-Κομνηνού, αναφέρει:
«….Λουκάδικα και Κάβαλος, Χιμάρα και Σκουτάρι,
ετούτα λάμπουν στα λοιπά χωρία σαν το φεγγάρι ….» O κώδικας αριθμ. 214 της εθνικής βιβλιοθήκης, που έχει γραφτεί από τον παχτονάρη γιατρό Παπαδάκη, αποκαλεί το Κάστρο των Λουκαδίκων και τον πέριξ του κάστρου οικισμό ως χωριό Λουκάδες.

Αναρτήθηκε από Γρηγόριος Παπαδοθωμάκος στις Τετάρτη, Σεπτεμβρίου 04, 2013   ======================================================

Λουκάδικα: Σήμερα τα Λουκάδικα, οικισμός και αυτά του Δημοτικού Διαμερίσματος Κότρωνα, είναι περισσότερο γνωστά από τα στενέματα του κεντρικού δρόμου, μέσα στο χωριό, τις επικίνδυνες στροφές (λόγος που ...αποφεύγουν την Ανατολική Μάνη μεγάλα λεωφορεία και επισκέπτες, μεγάλα φορτηγά και νταλίκες κ.λπ.)! Λίγοι υποψιάζονται την ιστορία τους που χάνεται στην αχλύ του παρελθόντος. Τα Λουκάδικα δεσπόζουν χτισμένα πάνω στο λόφο, στα χωριά της περιοχής. Αληθινό κόσμημα της παράδοσης σε περίοπτη θέση και με προνομιακή θέα.

Εδώ ήταν κάποτε η ακρόπολη της γειτονικής, αρχαίας Τευθρώνης. της ονομαστής αυτής πόλεως των Ελευθερολακώνων και εδώ η αδιάλειπτη ιστορική συνέχεια του ντόπιου ελληνισμού «εκφράστηκε» με το μεταγενέστερο Βυζαντινό Κάστρο - Φρούριο. Μπορεί κανείς να περιηγηθεί τα ερείπια του κάστρου, όλα αυτά τα σπαράγματα του ηρωικού παρελθόντος που κείνται αιώνες τώρα στην εγκατάλειψη και την αδιαφορία. Αρχαία περιτειχίσματα του κάστρου, υπολείμματα βυζαντινής οχύρωσης, γκρεμισμένος πολεμόπυργος του Γολά, θεμέλια απομεινάρια παλαιών κτιρίων...άξια θαυμασμού, αλλά και προβληματισμού για την τύχη των θησαυρών του τόπου μας. Στα Λουκάδια όπως και σε πολλά άλλα χωριά της Μάνης εντοπίζονται εύκολα και οι ογκώδεις βάσεις, των μεγαλιθικών οικιών - κτιρίων άλλων εποχών. Σε τέτοιες βάσεις είναι και σήμερα χτισμένες οι νεώτερες οικίες και τα παραδοσιακά πυργόσπιτα που κοσμούν το χωριό και αποδεικνύουν μοναδικά την αδιάκοπη κατοίκησή του.

Οι εκκλησίες των Λουκαδίκων είναι επίσης πολλές και αξιομνημόνευτες. Και πρώτα ο Αϊ-Γιώργης ο πολεμιστής, χτισμένος πάνω στο κάστρο, αντέχει τις ακραίες δοκιμασίες των καιρικών φαινομένων και πάντα όρθιος προστατεύει το χωριό. Ανατολικά η Παναγία η Σπηλαιώτισσα, ερειπωμένη, μέσα σε φυσική κοιλότητα· στο βάθος αυτής της σπηλιάς υπάρχει στενή στοά που λένε πως καταλήγει κάπου στην Τευθρώνη. Ακόμη θα αναφέρουμε την Παναγία της ρούγας, τον Άγιο Θεόδωρο -στον οποίο είναι εντοιχισμένα διάφορα αρχαία, προχριστιανικά, πέτρινα μέλη. Στα βόρεια του χωριού υπάρχει, ερειπωμένος, χτισμένος ξερολιθιά, ο Αϊ-Νίκως, ξεχασμένος και αλειτούργητος χρόνια. Εδώ ίσως οι Λουκαδιώτες συνάντησαν τον ιεραπόστολο, εκχριστιανιστή της Μάνης, πριν χίλια χρόνια, και αφιέρωσαν στη Μνήμη του το ταπεινό ξωκκλήσι. Τελειώνοντας με τα μνημεία του χωριού να αναφέρουμε το «δέντρο» του Αϊ-Λια, την υπεραιωνόβια βελανιδιά, όπου όπως θρυλείται εδώ, κάτω απ' τον ίσκιο της, έσμιγαν οι αγωνιστές της προσηλιακής Μάνης, Τευθρώνης και Λαγίας, πριν εξορμήσουν κατά του Τούρκου δυνάστη, αλλά και οι εμπόλεμοι στις μεγάλες οικογενειακές έριδες της Μάνης

Από τα Λουκάδικα καταγόταν και ο Κανναβός, ένας μεγάλος πολέμαρχος κατά των Τούρκων - τα κατορθώματά του στη θάλασσα έμειναν παροιμιώδη, αφού πρώτος στόχος του ήταν τα καράβια της τούρκικης παντιέρας... Τα Λουκάδικα μας είναι γνωστά και από το πολυσήμαντο στιχούργημα (περίπου 1800) του Νικήτα Νηφάκη: «...Λουκάδικα και Κάβαλος Χειμάρα και Σκουτάρι, ετούτα λάμπουν στα λοιπά, χωριά σαν το φεγγάρι...» Δεν έχει όμως πλήρως διαλευκανθεί η ετυμολογία του ονόματος του χωριού. Τα Λουκάδικα αναφέρονται στα χρονικά του St. Magno το 1463, σε έγγραφο του 1618 ως καστροοικισμός και γύρω στα 1700 καταγράφεται ως «χωρίο Λουκάδες».

Τα Λουκάδικα σήμερα έχουν λίγους μόνιμους κατοίκους (περί τους 30) που ασχολούνται με κτηνοτροφία και ελαιοκαλλιέργειες, το καλοκαίρι όμως πολλαπλασιάζονται, αφού καταφθάνουν όλοι οι καταγόμενοι από το χωριό. Οι ξενιτεμένοι Λουκαδιώτες έχουν συστήσει δραστήριο Σύλλογο με έδρα την Αθήνα, κι από εδώ κατάγεται ο γνωστός φιλόλογος - ιστορικός - συγγραφέας Σαράντος Καργάκος. Το χωριό υδρεύεται από γεώτρηση του γειτονικού Κότρωνα, προβλήματα παρουσιάζονται κατά τους θερινούς μήνες. Τα Λουκάδικα περιμένουν βέβαια το αρχαιολογικό ενδιαφέρον της Πολιτείας, αλλά και την ανάδειξη και προβολή της κληρονομιάς τους κι από την Τοπική Αυτοδιοίκηση. Χρήσιμο θα 'ναι να υλοποιηθεί και ο παρακαμπτήριος δρόμος που θα διευκολύνει τα μέγιστα τους προσηλιακούς Μανιάτες και τους πολλούς επισκέπτες της περιοχής. Πρόνοια επίσης πρέπει να υπάρξει και στα όσα αφορούν την ανέγερση νέων οικιών - να μην ξεφεύγουν από το παραδοσιακό, πέτρινο χρώμα που τόσο ωραίο έχει κρατηθεί στους αιώνες και καθιστά αξιοθαύμαστο -και αρχιτεκτονικά- το χωριό. (Για το παρόν κείμενο χρησιμοποιήθηκαν και στοιχεία από το Ημερολόγιο του Συλλόγου Λουκαδιωτών, 1989,- κείμενο Δημ. Κ. Μανωλάκου) Γ.Π. ΔΗΜΑΚΟΓΙΑΝΝΗΣ

Λουκάδικα - Σωτήρας

Λουκάδικα - Σωτήρας

Λουκάδικα

Λουκάδικα - άποψη

Λουκάδικα - άποψη

 

---

[ Λουκάδικα ] [ Φλομοχώρι ] [ Χαλικιά Βάττα ] [ Γονέα ] [ Ζούδα ] [ Κότρωνας Β ]

 

Το εστιατόριο Εν πλω, αποκατεστημένο αρχοντικό του 1870, στην παραλία του Κότρωνα